الزام افشای مالی درسامانه کدال
باشگاههای بورسی را به بنگاههای شفاف و پاسخگو دربرابر سهامداران تبدیل میکند. در دهههای اخیر، حرفهایتر شدن مدیریت باشگاههای ورزشی باعث شده است تا ضرورت ارتقای شفافیت و حکمرانی مالی بیش از پیش احساس شود. در این راستا یکی از ابزارهای موثر برای افزایش شفافیت، استفاده از بازار سرمایه برای تامین مالی و عرضه سهام باشگاهها است.
طبق قانون شرکتهایی که سهامی عام بوده و سهام شان در بورس یا فرابورس ایران پذیرفته میشود، تحت نظارت سازمان بورس و اوراق بهادار قرار گرفته و ملزم به افشای دقیق و منظم اطلاعات مالی و عملیاتی هستند. این شفافیت ضمن افزایش اعتبار مالی، موجب ارتقای اعتماد سرمایهگذاران و حمایت از تصمیمگیری اقتصادی میشود. در این راستا در کشور ما تاکنون باشگاههایی مانند پرسپولیس و استقلال وارد این چارچوب شدهاند و تجربه آنها نشاندهنده اهمیت افشای مالی در بهبود ساختار مدیریتی و مالی باشگاهها است.
چارچوب قانونی الزامات افشا
۱- قانون بازار اوراق بهادار
این قانون، شرکتهای پذیرفتهشده در بورس و فرابورس را در زمره «ناشران اوراق بهادار» قرار میدهد و افشای اطلاعات مالی و با اهمیت را از ارکان وظایف آنها میداند.
۲- دستورالعمل افشای اطلاعات شرکتهای پذیرفتهشده
این دستورالعمل، سازوکاری عملیاتی برای انتشار انواع گزارشها تعیین کرده و تقسیمبندی اطلاعات به دستههای الف و ب را مشخص میسازد.
طبقهبندی گزارشهای مالی
۱- صورتهای مالی دورهای
این بخش یکی از مهمترین محورهای شفافیت مالی است که باید در سامانه کدال منتشر شود، چرا که بر اساس آن، تحلیل بنیادی، ارزیابی عملکرد و تصمیمسازی سرمایهگذاران انجام میشود. این موارد شامل صورت سود و زیان (عملکرد درآمد و هزینه)، ترازنامه (دارایی، بدهی، حقوق مالکانه)، صورت جریان وجوه نقد (ورودی و خروجی نقدینگی)، صورت تغییرات حقوق مالکانه و یادداشتهای توضیحی هستند. این صورتها باید بهصورت منظم (سهماهه و سالانه) منتشر شوند و از سوی حسابرس مستقل تایید شوند.
۲- گزارش حسابرس مستقل
در این زمینه باید گفت وجود یک حسابرس مستقل باعث اطمینان بیشتر از اعتبار صورتهای مالی میشود. از این رو بخشهای مهم این گزارش عبارتند از :اظهار نظر درباره قابل اتکا بودن گزارشها، بندهای تاکید بر مطلب (در صورت وجود ابهام عملیاتی یا مالی) و نیز ذکر نکتههای مهم مانند زیان انباشته، ریسکهای جدی، تداوم فعالیت.
۳- گزارش فعالیت هیاتمدیره
این گزارش تحلیلی شامل بررسی عملکرد دوره گذشته، تبیین دلایل رشد یا افت درآمدها، تحلیل هزینه و بدهی، و برنامه آینده مدیریت است. این نوع گزارش به سرمایهگذاران چشمانداز مدیریتی باشگاه را نشان میدهد.
۴- افشای اطلاعات بااهمیت (رویدادهای اثرگذار بر قیمت)
طبق دستورالعمل افشای اطلاعات، هر رویدادی که ممکن است بر تصمیم سرمایهگذاران تاثیر بگذارد باید سریع اعلام شود و به اطلاع سهامداران و سرمایهگذاران برسد. قراردادهای مهم با بازیکنان یا مربیان، تغییرات در مالکیت یا مدیریت، صدور یا فسخ مجوزها،
دعاوی حقوقی مهم و تعهدات ارزی برخی از این نمونهها هستند که این گزارشها باید در سامانه کدال منتشر شود و به افشای بهموقع اطلاعات تاکید دارند.
۵- افشا درباره سرمایه و سهام
این بخش شامل مواردی است که به ساختار حقوق صاحبان سهام و سرمایه میپردازد، از جمله گزارش افزایش یا کاهش سرمایه، گزارش مجامع عمومی (عادی و فوقالعاده)، گزارش تغییرات در سهامداران عمده و همچنین صورتجلسات مصوبات مجامع. این اطلاعات با انتشار در سامانه کدال به سرمایهگذار کمک میکند سهام باشگاه را بهتر تحلیل کند.
۶- گزارشهای تکمیلی تحلیل مدیریت
مطابق این گزارشها مدیریت شرکت باید تحلیل خود را درباره عملکرد مالی، عملیاتی، ریسکها و فرصتها منتشر کند. این بخش به سرمایهگذاران کمک میکند عوامل موثر بر عملکرد را بفهمند و انتظارات واقعبینانهتری داشته باشند.
اهمیت و اثرات افشای مالی برای باشگاهها
۱- افزایش شفافیت مالی
افشای منظم و دقیق باعث میشود ذینفعان (شامل سهامداران، هواداران، بانکها، حامیان مالی) با اعتماد بیشتری تصمیمگیری کنند.
۲- ارتقای اعتبار و دسترسی به منابع مالی
شفافیت باعث کاهش ریسک ادراکشده و تسهیل جذب سرمایه مالی از بازار سرمایه و بانکها میشود.
۳- بهبود مدیریت داخلی
داشتن چرخه منظم گزارشدهی موجب بهبود کنترل داخلی، جلوگیری از سوءمدیریت و شفافتر شدن هزینهها و درآمدها میشود.
۴- درک بهتر ارزش باشگاه
با انتشار منظم اطلاعات مالی و عملیاتی، امکان ارزیابی دقیقتر ارزش واقعی باشگاه فراهم میشود. در مجموع باید گفت باشگاههای ورزشی پذیرفتهشده در بازار سرمایه مانند پرسپولیس و استقلال، دیگر صرفا نهادهای ورزشی نیستند، بلکه به شرکتها و بنگاههایی تبدیل شدهاند که باید همانند بنگاههای اقتصادی شفاف عمل کنند و اطلاعات خود را در سامانه کدال در معرض دید و تحلیل سرمایهگذاران و سهامداران قرار دهند. از این رو، افشای اطلاعات مالی نه فقط یک الزام قانونی، بلکه یک ابزار مدیریتی و اقتصادی برای ارتقای رقابتپذیری، جلب اعتماد و توسعه پایدار در اقتصاد و ورزش است.