اسپانیا چگونه یک نسل طلایی ساخت؟
قهرمانی اسپانیا در جام جهانی تنها نتیجه درخشش چند ستاره نبود؛ بلکه حاصل بیش از دو دهه برنامهریزی، سرمایهگذاری در فوتبال پایه، آموزش مربیان و اعتماد به نسل جوان بود. الگویی که امروز بسیاری از کشورهای جهان تلاش میکنند از آن الهام بگیرند.
قهرمانی اتفاقی نیست
وقتی اسپانیا در سال ۲۰۱۰ جام جهانی آفریقای جنوبی را بالای سر برد، بسیاری آن را حاصل نبوغ بازیکنانی مانند ژاوی، اینیستا، کاسیاس و داوید ویا دانستند. اما واقعیت این است که این موفقیت سالها پیش از آن، در زمینهای کوچک فوتبال پایه، مدارس فوتبال و آکادمیهای حرفهای این کشور شکل گرفته بود .
اسپانیا به جای آنکه هر چند سال یکبار به دنبال راهحلهای مقطعی باشد، پروژهای ملی برای توسعه فوتبال تعریف کرد؛ پروژهای که هدف آن، ساخت بازیکن بود، نه خرید موفقیت!
سرمایهگذاری روی فوتبال پایه فدراسیون
فوتبال اسپانیا با همکاری باشگاهها، نظامی یکپارچه برای آموزش بازیکنان ایجاد کرد. در این سیستم، از ردههای سنی پایین، بازیکنان با یک فلسفه مشترک رشد میکنند؛ حفظ توپ، بازی مالکانه، تصمیمگیری سریع، تکنیک بالا و کار تیمی در این مدل، نتیجه در ردههای پایه اولویت نخست نیست؛ بلکه پرورش بازیکنانی است که بتوانند سالها در بالاترین سطح فوتبال جهان رقابت کنند.
نقش باشگاهها در ساختن نسل طلایی
آکادمیهایی مانند «لاماسیا» در بارسلونا، در کنار مراکز استعدادیابی رئال مادرید، ویارئال، اتلتیک بیلبائو و والنسیا، به کارخانههای تولید استعداد تبدیل شدند.
بازیکنانی مانند ژاوی، آندرس اینیستا، سرخیو بوسکتس، کارلس پویول، ایکر کاسیاس، سرخیو راموس، داوید ویا و سسک فابرگاس محصول همین سیستم بودند؛ نسلی که علاوه بر فتح جام جهانی ۲۰۱۰، دو قهرمانی متوالی اروپا در سالهای ۲۰۰۸ و ۲۰۱۲ را نیز برای اسپانیا به ارمغان آورد و یکی از درخشانترین دورههای تاریخ فوتبال جهان را رقم زد.
راز موفقیت؛ ثبات و اعتماد
یکی از مهمترین ویژگیهای فوتبال اسپانیا، ثبات در برنامهریزی است. پس از پایان دوران نسل طلایی نیز این کشور مسیر خود را تغییر نداد. مدیران فوتبال اسپانیا همچنان به فوتبال پایه، آموزش مربیان و اعتماد به بازیکنان جوان پایبند ماندند. نتیجه این نگاه، ظهور ستارههای نسل جدید مانند لامین یامال، پدری، گاوی، نیکو ویلیامز و پائو کوبارسی است؛ بازیکنانی که نشان میدهند چرخه تولید استعداد در اسپانیا هرگز متوقف نشده است .
درس بزرگ برای فوتبال ایران
تجربه اسپانیا یک پیام روشن برای فوتبال ایران دارد؛ موفقیت با تغییر مداوم مدیران، تعویض پیدرپی مربیان یا هزینههای کوتاهمدت به دست نمیآید. قهرمانی محصول یک برنامه بلندمدت، سرمایهگذاری در فوتبال پایه، آموزش مربیان، کشف استعدادها و اعتماد به نسل جوان است. اگر هدف، حضور قدرتمند در جام جهانی و رقابت با قدرتهای فوتبال جهان است، باید از امروز ساختن نسل آینده را آغاز کرد؛ همان مسیری که اسپانیا سالها پیش انتخاب کرد و امروز نیز ثمره آن را برداشت میکند .
اسپانیا ثابت کرد که قهرمانان در فینال جام جهانی متولد نمیشوند؛ آنها سالها قبل، در زمینهای خاکی، مدارس فوتبال و آکادمیهای مجهز ساخته میشوند. شاید بزرگترین درس فوتبال اسپانیا این باشد که آینده، متعلق به کشورهایی است که برای نسل بعدی خود برنامه دارند، نه فقط برای مسابقه!